A Pocket Dictionary: Welsh-English — William Richards
A Pocket Dictionary You may copy it, give it away or re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included with this eBook or online at www.gutenberg.org . If you are not located in the United States, you will have to check the laws of the country where you are located before using this eBook. Title : A Pocket Dictionary: Welsh-English Author : William Richards Release date : November 2, 2006 [eBook #19704] Language : Welsh, English Other information and formats : www.gutenberg.org/ebooks/19704 Credits : Transcribed from the 1861 Hughes and Son edition by David Price *** START OF org A POCKET DICTIONARY, WELSH-ENGLISH. GEIRIADUR LLOGELL CYMRAEG A SAESONEG, wedi ei ADOLYGU, EI DDIWYGIO, A’I HELAETHU gan W. RICHARDS, LL.D. WREXHAM: abgraffwyd a chyhoeddwyd gan r. hughes and son london : simpkin , marshall , and co . RHAGYMADRODD. Mae yr awyddfryd cynyddol sydd yn mhlith y Cymry i ymgydnabod yn fwy â’r iaith Saesoneg yn un o arwyddion gobeithiol yr amserau. Am bob un o’n cydgenedl ag oedd yn deall Saesoneg yn nechreuad y ganrif hon, mae yn debyg na fethem wrth ddyweud fod ugeiniau os nad canoedd yn ei deall yn awr. O’r ochor arall, y mae rhifedi mwy nag a feddylid o’r Saeson sy’n ymweled a’n gwlad yn ystod misoedd yr hâf yn gwneuthur ymdrech nid bychan i ddysgu Cymraeg. Ond mae yn eglur nas gall neb feistroli iaith estronol heb gymorth geiriaduron. Nis gellir dyweud fod y gwahanol Eiriaduron sydd yn awr ar y maes yn rhai ymarferol o herwydd y mae ynddynt filoedd o eiriau nad arferwyd erioed, ac ond odid nad arferir byth; ac y mae hyny, wrth reswm, yn chwyddo y gwaith, nes peri ei fod allan o gyraedd y dosparth iselradd. Geiriadur rhad ymarferol yw hwn i’r lluaws nad allant hyfforddio i gael rhai mwy. Ond er fod llawer o’r geiriau anarferedig wedi eu gadael allan, eto y mae yn cynwys pob gair sydd mewn arferiad gyffredin wrth siarad ac ysgrifenu. Cymerwyd gofal mawr yn narlleniad y tafleni, fel yr hyderir nad oes ynddo un gwall gwerth ei nodi. Rhagfyr 14, 1861. ABREVIATIONS USED IN THE WORK. BYRIADAU ARFEREDIG YN Y GWAITH. a. or adj., adjective, enw gwan ad. or adv., adverb., rhagferf con. or conj., conjunction, cysylltiad int. inter, or interj., interjection, cyfryngiad n., noun, enw cadarn pre. or prep., preposition, arddodiad pref., prefix, blaenddodiad pr. or pro., pronoun, rhagenw v., verb, parwyddiad GEIRIADUR CYMRAEG A SAESONEG WELSH-ENGLISH DICTIONARY A, an interrogative adverb, “A ddaw efe?” An affirmative adv. “Efe a ddaw.” A, ac, con. and, as A, ag, prep. with A, pron. who, which, that A, int. oh A, prefix, as, athref from tref Ab, or ap, n. m. a son Ab, Epa, n. m. ape, monkey Abad, n. m. an abbot Abadaeth, n. f. abbacy Aber, n. m. the fall of one river into another, or into the sea, a confluence of water Aberth, n. m. oblation, sacrifice Aberthiad, n. m. a sacrificing Aberthu, v. to sacrifice Aberthwr, n. m. sacrificer Aberu, v. to disembogue Abl, a. able, powerful, wealthy Abledd, n. m. ability, power Abrediad, n. m. transmigration Abredu, v. to transmigrate Abrwysg, a. unwieldy; heavy Abrwysgaw, v. to inebriate Abrwyagl, a. huge, vast, immense Absen, n. f. slander, detraction Absenol, a. absent Absenu, v. to slander, to back bite; to speak ill of any one Absenwr, n. m. backbiter; absentee; slanderer Abwy, n. m. a carcase, a carrion Abwyd, n. m. a bait; fodder Abwydiad, n. m. a baiting, a foddering Abwydo, v. to bait, to feed Abwydwr, n. m. one who baits Abwydyn, n. m. a bait; a worm Abwydyn v. cefn, the spinal cord Ac, see A. Acan, n. f. a saying; accent Acen, n. f. accent Acenawl, a. enunciative Aceniad, n. m. accentuation Acenu, v. to accent, to sound Acw, ad. there, hence Ach, n. f. a fluid liquid; a stem Achles, n. f. succour, refuge, defence; manure Achlesawl, a. succouring Achlesiad, n. m. a succouring Achlesu, v. to succour, to cherish Achleswr, n. m. succourer Achlesydd, n. m. succourer Achlud, n. m. covert, obscurity Achlwm, v. to knot, to tie Achlysur, n. m. cause, motive; occasion, opportunity Achlysuro, v. to occasion Achlysurol, a. occasional Achlyw, n. m. a hearing Achos, n. m. cause Achosadwy, a. effectible Achosedig, a. endued with a cause Achosedigol, a. effectuative Achosi, v. to cause, to occasion Achosiad, n. m. a causing Achosol, a. efficient; effectual Achosoldeb, n. m. effectiveness Achref, a. suppliant, craving Achres, n. f. a row, a rank Achretawr, n. m. a creditor Achreth, n. m. a trembling Achrwm, a. crooked or bent Achrwym, n. m. a restraint Achryf, a. strong, potent, powerful, able Achub, v. to save, to secure Achubadwy, a. salvable Achubiad, n. m. a saving Achubiaeth, n. m. a securing Achubol, a. saving; delivering Achubwr, n. m. a saviour Achudd, n. m. seclusion Achul, a. narrow; lean; squalid Achwaith, n. m. sourness Achwaneg, a. more, additional Achwanegiad, n. m. augmentation, addition Achwanegol, a. augmentative Achwanegu, v. to increase Achwlwm, n. m. a tie Achwr, n. m. genealogist Achwre, n. m. a shelter, a skreen Achwy, a. tending to be foremost, busy-body Achwyn, n. m. complaint: v. to complain Achwynedig, a. being complained Achwynedigaeth, n. m. accusation, charge Achwynedigol, a. accusatory Achwynol, a. plaintive Achwyngar, a. querulous Achwyngarwch, n. m. querulousness Achwyniad, n. m. a complaining Achwyniaeth, n. m. accusation Achwynwr, n. m. a complainer Ad, a. a going on, over, or to. It is a general prefix to words answering to RE Adaddawiad, n. a promising again Adaddewid, n. a second promise Adaddo, v. to promise again Adaerwch, n. importunity Adafael, n. a distraint Adafaeliad, n. a distraining Adafaelu, v. to attach, to seize Adail, n. a building Adain, n. a wing; a bird Adalw, v. to recall; to revoke Adalwad, n. a recalling Adan, n. a fin; a spoke Adanadl, n. respiration Adanadliad, n. a respiring Adanadlu, v. to respire Adanerch, n. second greeting Adanerchiad, n. a resaluting Adanerchu, v. to resalute Adanfon, v. to send again Adanfoniad, n. a sending again Adanfonol, a. sending again Adar, n. p. birds, fowls